'Wij geven cultuur een gezicht'. Ontmoet Didi Muhiya, een van de vijf cultuurambassadeurs.
'Wij geven cultuur een gezicht'. Ontmoet Didi Muhiya, een van de vijf cultuurambassadeurs. Foto: Marieke Gaymans

Cultuurgezichten: Ontmoet Didi Muhiya

Nieuws

In Het Kontakt Zenderstreeknieuws staan de komende weken vijf IJsselsteinse cultuurambassadeurs van de tentoonstelling ‘Wij geven cultuur een gezicht’ centraal. Hieronder deel 3 in de serie van vijf portretten.

IJsselstein - Didi Muhiya werkt al meer dan twintig jaar als jongerenwerker bij Pulse in IJsselstein. Wanneer hij in 1995 als vluchteling uit Rwanda naar Nederland komt, wil hij vooral iets betekenen voor mensen. Creativiteit en sport vormen de basis van zijn aanpak. Met een opleiding Culturele en Maatschappelijke Vorming als fundament zet hij zijn ideeën doelgericht in om jongeren te laten groeien en hun kwaliteiten te benutten. “Talentontwikkeling en jeugdparticipatie zijn de rode draad in wat ik doe: ik wil jongeren stimuleren hun mogelijkheden te ontdekken en verder te ontplooien, op allerlei manieren. Dat vind ik het allerbelangrijkst.”

IJsselstein - Kunst en cultuur hebben voor hem een diepe, persoonlijke betekenis. “Toen ik als vluchteling naar Nederland kwam, worstelde ik met veel emoties en angsten. Ik kon niet slapen, voelde me bekeken, zat veel alleen. In die periode ben ik weer gaan tekenen, iets wat ik als kind in Afrika al goed kon. Mijn docenten daar gebruikten mijn tekeningen zelfs als voorbeeld voor de klas.” In Nederland wordt tekenen zijn manier om te verwerken wat hij heeft meegemaakt.

Zijn liefde voor kunst ontwikkelt zich verder in de vrijheid van abstracte technieken. Didi ontdekt dat hij zich niet hoeft te laten beperken door perfectie, zoals bij realistische portretten. Inspiratie vindt hij onder andere bij de Amerikaanse schilder Bob Ross, bekend van zijn tv-programma. “Zijn manier van schilderen liet me zien dat kunst ook vrijheid is. Dat je vanuit jezelf iets moois kunt maken, zonder perfectie.” Deze benadering gebruikt hij ook in zijn werk met jongeren, waarbij creativiteit en expressie centraal staan.

Diversiteit als inspiratiebron

Kunst is voor hem een middel om te verbinden, te troosten en te inspireren. Vanuit die overtuiging laat hij zich leiden door de mensen om hem heen en door de thema’s van de multiculturele samenleving. “Ik zie diversiteit niet als een probleem, maar als een rijkdom.” Soms schildert hij iets voor iemand die een moeilijke periode doormaakt. “Als iemand dan zegt: ‘Dit is wat ik nodig had’, dan raakt me dat.”

Hij is trots op projecten waarin hij jongeren van de straat betrekt bij cultuur. Met apparatuur, ruimte en begeleiding ontstaan optredens en talentenshows die soms uitgroeien tot grotere evenementen, zoals een aantal jaar geleden in het Fulcotheater. Voor een aantal van hen blijkt het zelfs het begin van een serieuze muzikale route, bijvoorbeeld richting de Herman Brood Academie. “Dat begon allemaal op straat, en dat maakt me nog steeds blij.” Zijn missie blijft jongeren een podium geven en hun talent zichtbaar maken.

Ideeën pitchen

Muhiya stimuleert jongeren door ze hun eigen creativiteit te laten ontdekken. Hij gebruikt hierbij creatieve dagboeken, workshops en lessen om ideeën te laten groeien. “Ik laat jongeren hun ideeën pitchen en samen kiezen we welke activiteiten we echt gaan doen.” Zijn boodschap is helder: “Doe iets met passie en ontwikkel je talent, ook in een tijd waarin digitale afleiding groot is.”

Zijn streven is dat jongeren verantwoordelijkheid voelen en trots zijn op wat ze zelf bereiken. Daarom begeleidt hij initiatieven zoals de aanleg van een nieuw 3x3-basketbalveld en ondersteunt hij jongeren bij het presenteren van hun plannen aan de gemeente. “Zo leren ze niet alleen organiseren, maar ook hun stem laten horen.” Hij ziet overal talent, ook in ogenschijnlijk gewone activiteiten op straat. “Jongeren die wheelies doen op het fietspad? Ik zeg: dat is talent. Door veilige en zichtbare plekken te bieden, kan dat talent groeien.” Samenwerking is voor hem essentieel. Hij denkt mee met scholen, musea en culturele organisaties om jongeren bij kunst te betrekken. Creativiteit ontstaat vaak in informeel contact en interactie. “Samen bereik je meer dan alleen.” Hoewel zijn werk vooral praktisch en gericht op jongeren is, gelooft hij dat partners elkaar nodig hebben om iets te laten ontstaan.

Montmartre aan de Overtoom

Didi wordt enthousiast van plekken waar kunst zichtbaar en laagdrempelig is, zoals in Montmartre in Parijs, waar hij tijdens een vakantie kunstenaars buiten aan het werk ziet. “Sindsdien droom ik van zoiets in IJsselstein, bijvoorbeeld ergens op de Overtoom.” Hij ziet in dit soort initiatieven kansen om kunst dichtbij mensen te brengen, en zo kinderen en jongeren te laten zien hoe kunstenaars werken. “Op deze manier wordt creativiteit tastbaar.” In zijn visie horen welzijn en cultuur nadrukkelijk bij elkaar en vullen ze elkaar aan. “Welzijn en cultuur zijn nu gescheiden werelden, terwijl ze elkaar juist kunnen versterken.”

De expositie ‘Wij geven cultuur een gezicht’ is tot en met eind maart te zien in de bibliotheek aan de Overtoom. Info: www.ijsselstein.nl.

Karin Doornbos