Montfoortse familiegeschiedenis in boek met schandalen uit 17e eeuw

MONTFOORT  • Robin van de Poll is op onderzoek gegaan naar zijn familiegeschiedenis. Hij dook in de archieven en onthulde schandalen en details uit het 17e en 18e eeuwse leven van zijn Montfoortse voorouders. 

Robin van de Poll, schrijver van het boek Van quaat tot erger, is geïnteresseerd in hoe mensen in elkaar zitten, denken en werken. Op een regenachtige werkdag in Minsk, Wit-Rusland, besloot hij zijn tijd te doden door zijn familiegeschiedenis uit te zoeken. “Ik ontdekte online dat veel mensen al onderzoek hadden gedaan naar de familie van de Poll. Zo vond ik een herbergier, een notaris en metselaars in onze familie. En ik dacht: dat is leuk,” vertelt Robin. Hij wilde hier meer over weten en dook daarom samen met zijn broer in het archief van Woerden.

Google Maps

Robin, woonachtig in Heemstede, had tot die dag nog nooit van Montfoort gehoord, terwijl bijna al zijn voorouders daar vandaan kwamen. Hij moest op Google Maps kijken om te zien waar het lag. Naarmate zijn onderzoek vorderde en er steeds meer details naar boven kwamen, ging Montfoort steeds meer voor hem leven. Een aantal plekken waar zijn voorouders hebben geleefd en gewerkt, zoals het sluisje en het pand van The Old Bakery, bestaan nog steeds en zijn voor iedere Montfoortenaar herkenbaar.

Een belangrijke inspiratiebron was het boek Montfoort 1670-1750 van Ada Beerthuizen – Van Kooten e.a., waarin het dagelijks leven van de inwoners van Montfoort in de 18e eeuw wordt beschreven. Hierdoor kreeg Robin steeds meer beeld bij het leven en werk van zijn voorouders. “Ada heeft mij geholpen met mijn onderzoek. Ik stuitte steeds op andere schandalen en dan mailde Ada mij: ‘Robin, er is nog iets,’ en dan ging ik weer verder op zoek,” vertelt Robin.

Verteller

“Robin is een echte verteller. Als hij iets had gevonden, maakte hij het heel spannend en zei dan: ‘Dat vertel ik je straks wel.’ Hij heeft voor zijn kinderen de hele familiegeschiedenis op grote flipcharts uitgeschreven die aan de kast in de woonkamer hingen,” lacht zijn vrouw Marloes van Buuren. Marloes deed de eindredactie, hielp met historisch inzicht en advies, en hielp bij het vinden van afbeeldingen om het leven van de familie Van de Poll in beeld te brengen.

Onderzoek in het archief

Robins onderzoek leidde hem door verschillende archieven, zoals het rechterlijk archief. “Ik kon niet zoeken op naam; ik moest echt van bladzijde naar bladzijde in de hoop dat ik iets vond”, legt Robin uit. Daarnaast verdiepte hij zich in de notulen van de kerk, die niet in het gemeentearchief, maar in de kerk zelf waren opgeslagen. Het lezen van Oudnederlands bleek ook geen gemakkelijke opgave. “Ik heb het mezelf geleerd door oude teksten te downloaden en dan woordje voor woordje te leren. Hoe ouder de tekst, hoe lastiger het is. Vooral teksten van voor 1650 zijn erg moeilijk,” legt Robin uit. “We hebben heel wat avonden samen zitten puzzelen”, vult Marloes aan.

De familie Van de Poll blijkt een zeer interessante familie te zijn. Tijdens het ontrafelen van zijn geschiedenis vond Robin het ene na het andere schandaal. “Ik vond zoveel informatie dat ik besloot om het op te schrijven. Eigenlijk vond ik ieder schandaal wel een goede vondst,” lacht Robin. Hij deed in totaal vier jaar over zijn onderzoek en ontdekte verschillende zaken: doodslag, schulden, de VOC, drankmisbruik en kerkwisselingen. De kerk sprak zelfs de woorden: “Het gaat van quaat tot erger.”

Nieuwsgierig

“Er ontstond steeds meer nieuwsgierigheid tijdens het schrijven. Ik begon mijzelf af te vragen wat de positie van de vrouw in die tijd was. Hoe zat het met onderwijs, hoe ging men om met armoede, hygiëne en sociale voorzieningen? Wat hield de mensen bezig?”, waren vragen waar Robin zich mee bezighield. In het boek kom je dan ook niet alleen de familiegeschiedenis van de familie Van de Poll tegen, maar ook veel over het leven in Montfoort in de 17e en 18e eeuw.

BOEKPRESENTATIE 
Robin van de Poll presenteert zijn boek op 8 juni a.s. in het Rehoboth gebouw tegenover de Hervormde kerk aan de Korte Kerkstraat 5 in Montfoort.De bijeenkomst begint om 15:00 uur, inloop vanaf 14:30 uur. Aanmelden kan via e-mail: rpo@nehemint.nl.